Birleşik Sıfatlar Nedir? Örnekler

En az iki sözcüğün bir araya gelmesiyle oluşan sıfatlardır. İkiye ayrılır.
 
A. Kaynaşmış Birleşik Sıfatlar: 
Aralarına bir ek giremeyecek biçimde kaynaşarak birleşen sıfatlardır. Bitişik yazılır.


Örnek
 

Hiçbir insan


Birçok arkadaş


Birkaç kalender


Ağırbaşlı kişiler


B. Kurallı Birleşik Sıfatlar: Belirli esaslara göre oluşan birleşik sıfatlardır. Başlıcaları şunlardır:
 
1. Sıfat tamlamalarına "-lı, -lık" yapım ekleri getirilerek yapılır.


Örnek

Uzun saç: Uzun saçlı adam


Kırık cam: Kırık camlı gözlük

Üç gün: Üç günlük dünya

Beş para: Beş paralık adam


2. Sıfat tamlamalarında adla sıfatın yeri değiştirilip isme III. tekil kişi iyelik eki getirilerek yapılır.


Örnek

Kısa boy: Boyu kısa adam

Dar bahçe: Bahçesi dar ev

 

Beyaz diş: Dişi beyaz gençler
 
3. Belirtisiz isim tamlamalarında tamlanan eki yerine "-lı" yapım eki getirilerek oluşturulur.


Örnek

Gül bahçesi: Gül bahçeli yer

Çam ağacı: Çam ağaçlı bahçe
 
4. Hal eki almış bir isim ile bir sıfatın kalıplaşmasıyla oluşur.


Örnek

Diline hakim adam

 

Kulaktan dolma bilgiler

Tepeden inme emirler
 
5. Bir isme uzaklaşma hal eki getirilip sonrasında bir ismin eklenmesiyle oluşur.


Örnek

Tepeden inme emirler
 
6. "-lı" veya "-sız" yapım ekleriyle oluşturulmuş ikilemeler ile yapılır.


Örnek

Boylu poslu kişi

Evsiz barksız insanlar

İrili ufaklı taşlar

 

Sazlı sazsız çalgılar

 
7. Ad tamlamaları bazen bir adı niteleyerek sıfat öbeği görevi üstlendiğinde oluşur.


Örnek


Çobanların bildiği yol
 
Uyarı: "-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş" sıfat-fiil ekleri de sıfatların bütün özelliklerini üzerinde taşır.
 
Örnek
 
Gelen adam giden adamı aratır.
 
Yıkılası duvarların yanında durmamalıyız.
 
Kaza dönülmez kavşakta olmuştu.
 
Koşar adımlarla bize doğru geldi.
 
Tanıdık kişileri her zaman çok severdi.
 
Gelecek yıl birlikte kırlara çıkacağız.
 
Tükenmiş umutlarla yola devam edilmez.



Ayrıca bakınız

 

Sözcük Türleri Konu Anlatımı

 

İsim (Ad) Konu Anlatımı

Özel İsim

Cins İsim

Tekil İsim

Çoğul İsim

Topluluk İsimleri

Somut İsimler

Soyut İsimler

Eylem İsimleri

Basit İsim

Türemiş İsim

Birleşik İsim

 

Zamir (Adıl) Konu Anlatımı

Kişi Zamirleri

İşaret Zamirleri

Belgisiz Zamirler

Soru Zamirleri

İyelik Zamirleri

İlgi Zamirleri 

Basit Zamirler 

Birleşik Zamirler 

Öbekleşmiş Zamirler 

Ek Halinde Bulunan Zamirler

 

Sıfat (Ön Ad) Konu Anlatımı

Niteleme Sıfatları

İşaret Sıfatları

Belgisiz Sıfatlar

Soru Sıfatları

Sayı Sıfatları

Pekiştirme Sıfatları

Küçültme Sıfatları

Sıfatlarda Derecelendirme

Adlaşmış Sıfat

Basit Sıfatlar

Türemiş Sıfatlar

Birleşik Sıfatlar

Kaynaşmış Birleşik Sıfatlar

Kurallı Birleşik Sıfatlar

 

Zarf (Belirteç) Konu Anlatımı

Durum Zarfları

Zaman Zarfları

Yer-Yön Zarfları

Miktar (Azlık-Çokluk) Zarfları

Soru Zarfları

 

Edat Bağlaç Ünlem Konu Anlatımı

Edat (İlgeç)

Bağlaç

Ünlem

 

Sözcük Türleri Konu Testleri

 

İsimler Konu Testleri

İsimler-Adlar Test 1

İsimler-Adlar Test 2

 

Zamirler Konu Testleri

Zamirler Test 1

Zamirler Test 2

 

Sıfatlar Konu Testleri

Sıfatlar Test 1

Sıfatlar Test 2

Sıfatlar Test 3

Sıfatlar Test 4

 

Zarflar Konu Testleri

Zarflar Test 1

Zarflar Test 2

 

Edatlar-Bağlaçlar-Ünlemler Konu Testleri

Edatlar-Bağlaçlar-Ünlemler Test 1

Edatlar-Bağlaçlar-Ünlemler Test 2

Edatlar-Bağlaçlar-Ünlemler Test 3

 

Ana Sayfa

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder