Epik Tiyatro

EPİK TİYATRO  
    
Bertolt Brecht tarafından 20. yüzyılda tiyatro dünyasına kazandırılan siyasi amaçlı tiyatro biçimine epik tiyatro denir. Kendisi de bir Marksist olan Bertolt Brecht, epik tiyatroyla emekçi (işçi) sınıfının ezilmişliğini dile getirir. Oyunlarıyla sınıfsal ayırımı eleştirir. Epik Tiyatro, kurucusu Bertholt Brecht'in etkisiyle ilk başta Almanya'da gelişim gösterir. Oradan diğer ülkelere yayılan epik tiyatronun başlıca özelliklerini şöyle sıralayabiliriz:

  • İsmindeki "epik" kelimesiyle bir ilgisi olmayan tiyatro türüdür. Yani kahramanlık konuları işlenen tiyatro türü değildir.
  • Epik tiyatroda toplumsal bir amaç güdülür. Toplumda aksayan taraflar eleştirilir.
  • Epik tiyatronun özünde "Sosyalizm" düşüncesi yatar.
  • Sahne, bir ideolojinin propaganda aracı olarak kullanılır.
  • Epik tiyatro, izleyici kitlesinin duygularına değil aklına hitap eder.
  • Epik tiyatro, sıradan halkın sorunlarını konu edinen bir anlayış üzerine kuruludur.
  • Epik tiyatro, eleştiri ağırlıklıdır. Klasik tiyatronun dekor ve sahne anlayışına karşıdır.
  • Kahramanlar her kesimden seçilmişlerdir. Asıl kahramanları ise emekçi sınıfı (işçiler) temsil eder.
  • İzleyici kitlesini emekçi, işçi sınıfının oluşturduğu tiyatrodur.
  • Epik tiyatro seyircisi sadece bir gözlemcidir.
  • Oyunun izleyici kesimini büyülemesine, temsil esnasında izleyicinin oyuna kendini kaptırmasına karşıdır. İzleyiciye bunun bir gerçek olmadığı bir oyun olduğu anımsatılır.
  • Oyunlar kurmaca metinler olduklarından olaylar arasında sebep-sonuç ilişkisi aranmaz. Epik tiyatroda abartma ve mizah öğelerinden çokça yararlanılır.
  • Oyun sırasında oyunun akışı kesilerek açıklamalar yapılır. Bazen seyircinin de oyuna katılımı sağlanır.
  • Epik tiyatroda olaylar, durumlar parça parça sunulur. Aralarda ise türkü ve şarkılar söylenir.
  • Epik tiyatroda oyunlar farklı zaman dilimlerinde başka kişilerin yaşadığı olaylarmış gibi anlatılır.
  • Kısacası epik tiyatro; Marksizm siyasal görüşünün tiyatro sahnesinde yer edinmesidir. Bir devrimin gerekliliği çoğu kez oyunlar vasıtasıyla dolaylı olarak işlenir.
Epik Tiyatro'yu ilk olarak Alman yazar Berthold Brecht uygulamıştır. Türk edebiyatında ilk örnek edebiyatımızda epik tiyatronun kurucusu da sayılan Haldun Taner'in "Keşanlı Ali Destanı" eseridir. Mahallelinin mülklerini zorla ellerinden almaya çalışan zengin kişiler ile emekçi kesimin mücadelesi bu eserde konu edinilir. "Keşanlı Ali" bunlarla mücadele eden fakir bir işçidir. Keşanlı Ali, varlıklı kesimle olan mücadelesini emekçi kesimi de yanına alarak zaferle neticelendirir.

Ayrıca bakınız

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder